از ويژگي هاي بازارهاي كار اين است كه بخشي از نيروي كار شاغل در آن در يك جريان مستمري جابه جا شده، تغيير شغل دهند، برخي بيكار و برخي هم شاغل شوند. در عين حال، گروهي از شغل خود راضي هستند و برخي نيز ناراضي. بعضي شاغلان فكر مي كنند بايد به جايگاه بالاتري برسند و برخي نيز به تثبيت موقعيت خود فكر مي كنند. اينها همه مواردي است كه هر بازار كاري آن را تجربه مي كند و كارشناسان عقيده دارند اصلا اشكالي ندارد كه بخشي از نيروهاي كار شغلشان را از دست بدهند. اين مساله مي تواند به سيال بودن جريان ورود و خروج نيروي كار كمك كند. از سويي باعث بهبود عملكرد بازار كار مي شود و خلاقيت و بهره وري به دنبال خواهد داشت و انگيزه هاي افراد براي كسب جايگاه هاي مناسب شغلي را تقويت مي كند. كارشناسان مي گويند نبايد انتظار داشت دولت ها كاري كنند كه نرخ بيكاري به صفر برسد چون در صورت اين اتفاق، ديگر هيچگونه امكاني براي جذب نيروي كار، جابه جايي ها، بروز خلاقيت ها و نوآوري و بهره وري و همچنين امكان دستيابي بنگاه ها به نيروهاي دلخواه خود وجود نخواهد داشت و افراد در مشاغل خود باقي مانده و بازار كار قفل مي شود.
خروج 3/1 ميليون نفر از موقعيت شغلي خود
بنابراين نرخ بيكاري زير دو سه درصد هميشه بايد باشد تا دستكم بتوان امكان انتقال و جابه جايي شاغلان را از دست نداد و اساسا وجود نرخ بيكاري منطقي و زير پنج درصد نشان دهنده پويايي اقتصاد است. نتايج يك مطالعه در بازار كار ايران نشان مي دهد كه در سال گذشته حدود يك ميليون و ۳۰۰ هزارنفر در اين بازار شغلشان را به دلخواه تغيير داده و موقعيت شغلي قبلي خود را ترك گفته اند. وزارت كار اعلام كرده ۱۳ عامل اصلي در زمينه ترك كار افراد وجود دارد كه باعث مي شود فرد تصميم بگيرد شغلش را رها كرده و به دنبال كار ديگري برود. همچنين مطالعات پنج ساله از روند جابه جايي هاي بازار كار نيز نشان مي دهد كه مردان داراي حس خطرپذيري و ريسك بسيار بالاتري نسبت به زنان براي ترك شغل هستند. آمارهاي كلي نشان دهنده اين واقعيت است كه با وجود بالا بودن نرخ بيكاري و وجود چند ميليون جوان آماده به كار، برخي در صورت نامناسب بودن شرايط كاري خود ترجيح مي دهند بيكار بمانند يا ريسك استعفا از يك شغل و جست وجوي شغل تازه را بپذيرند. با اين وجود، بخشي از جابه جايي هاي نيروي كار به دليل اخراج و تعديل نيرو بوده كه اجتناب ناپذير است. در سال گذشته از مجموع يك ميليون و ۲۵۰ هزار و ۶۷۳ نفري كه از شغل قبلي خود انصراف داده اند، يك ميليون و ۱۲۵ هزار و ۲۳۵ نفر مرد و تنها ۱۲۵ هزار و ۴۳۸ نفر زن بوده است. اين مساله نشان مي دهد كه زنان سعي كمتري براي ترك موقعيت كاري خود مي كنند و به اصطلاح با مسائل و مشكلات كاري، پايين بودن حقوق و دستمزد يا موقتي بودن قراردادهاي كاري بهتر كنار مي آيند.
دلايل انصراف ميليوني از كار
به دليل بالا بودن تعداد متقاضيان كار در ايران، تبديل بيش از ۹۳ درصد كل قراردادها به موقت و كوتاه مدت، سه عامل قراردادها، اخراج و تعديل نيرو و دريافتي هاي پايين مهم ترين دلايل ترك كار شاغلان هستند و افراد به اين سه دليل خاص، مجبور به انصراف از كار خود مي شوند. طي سال گذشته موقتي بودن قراردادها باعث انصراف از كار ۳۲۷ هزار نفر شد و در عين حال، پايين بودن دستمزدها نيز باعث شد تا ۱۸۳ هزارنفر تصميم بگيرند موقعيت كاري خود را رها كرده و به دنبال شغل ديگري برودند. مساله اخراج و تعديل نيروي كار هم در بازار كار ايران نقش پُررنگي در جابه جايي نيروي كار دارد و در سال گذشته ۱۳۴ هزارنفر به اين دليل مجبور به ترك كار شده اند. البته در سال گذشته ۲۰۶ هزارنفر هم به دليل پايان يافتن دوره خدمت وظيفه موقعيت كاري خود را ترك كرده اند و از ديگر عوامل مهم در اين بخش هم مي توان به فصلي بودن كار اشاره كرد. در اين زمينه نيز طي سال ۹۳ تعداد ۸۲ هزارنفر شغلشان را از دست داده اند. برخي افراد به دليل جابه جايي محل كار و برخي نيز به علت تحصيل و آموزش مجبور به ترك شغل مي شوند. از عوامل ديگري كه در روند انصراف يا اخراج از كار در سال گذشته تاثيرگذار بود موضوع تعطيلي دائمي واحدهاي توليدي است كه معمولا به دلايلي مانند كمبود نقدينگي، واردات بي رويه، بدهي هاي بانكي، سوءمديريت و مواردي از اين دست اتفاق مي افتد. مسائل خانوادگي هم در ايران به عنوان يك عمل ترك كار افراد شناخته مي شود و تاثير اين عامل در انصراف افراد از كار يا حتي زمينه سازي براي اخراج نيروي كار، از بسياري عوامل ديگر مانند تحصيل يا آموزش، جابه جايي محل كار، بازنشستگي و مهاجرت بيشتر است. علاوه بر موارد ذكر شده، مهاجرت افراد از شهري به شهر ديگر يا حتي مهاجرت به خارج از كشور هم در انصراف شاغلان از كار تاثيرگذار است و به عنوان يكي از عوامل ۱۳ گانه شناخته مي شود.
منبع: مهر
برچسب:
نویسنده: ستار رجبی تربه بر
تاريخ: سه
شنبه
29 دی
1394 ساعت: 22:58